Iker ikusezina

Erabiltzailearen aurpegia Ikerren ama 2026ko uztailaren 1a

Iker, Zumaiako barran.

Behin, Aitana txikia zenean, kaletik gindoazen eta familiako lagun bat agurtzen gelditu ginen. "Egunen batean nire bilobekin jolastera etorri behar duzu", esan zion Aitanari. Aitanak, garai hartan hiru bat urte izango zituenak, "Eta nire anaia?" erantzun zion. Galderari isiltasun deseroso batek jarraitu zion.

Hura bezalako eszenak maiz errepikatzen ziren. Bazirudien autismoak Iker ume gisa baliogabetzen zuela. Autismoak Iker ikusezin bihurtuko balu bezala zen. Egun batean, Aitanak galdetu zidan: "Ama, zergatik gonbidatzen naute ni bakarrik? Ez al dute uste nire anaia triste jarriko denik? " Hiru urte eskas zituela, Aitanak beste inork ulertzen ez zuena ulertzen zuen.

Aitana Iker ez zen beste haurrekin harremandu behar zela iradokitzen zuenik ere bazen. Ez dakit zein zen helburua. Imajinatzen dut pentsatzen zutela Ikerrekin jolastea ez zela jolastea. Zein oker zeuden.

Uste dut horrela hitz egiten zuten pertsonek ez zutela asmo txarrik, ezta Iker baztertzeko asmorik ere. Ikusezintasuna ezjakintasunetik sortzen da; autismoari buruz dagoen ezjakintasunetik eta autismoa duten pertsonak "beren munduan" daudela dioen uste faltsutik sortzen da, eta, bere kasuan, hitz egiteari uzteak edo besteei ez begiratzeak zailtasun horiek islatzen ditu. Baina, horrek ez du esan nahi ingurunetik edo inguruan gertatzen denetik deskonektatuta dagoenik.

Iker gurekin zegoen arren, batzuek haurra ikusteari uzten zioten, autismoa bakarrik ikusteko. Aitanak, berriz, anaia zaharra ikusten zuen, bere jolas laguna, bere heroia. Eta ez zuen ulertzen zergatik jokatzen zuten besteek bera ez balego bezala, bera sentituko ez balitz bezala, bera ikusezina balitz bezala. Eta ez zuen ulertzen zergatik jokatzen zuten besteek bera ez balego bezala, berak sentituko ez balu bezala, bera ikusezina balitz bezala.

Gaur egun panorama antzerakoa da. Iker ikusi gabe jarraitzen dute batzuek; ez dute ulertzen bere emozioak besteek bezala bizi dituen pertsona dela; afektuaz eta arbuioaz jabetzen dela, autismoa izateak ez duelako esan nahi gutxiago sentitzen duenik.

Ikerrek guztiaren parte izan beharko luke, hasieratik, eta ez beretzako lekua eskatzen dugunean bakarrik. Hori gerta dadin, ulertu behar dugu pertsona izaten jarraitzen duela, autismoa izanda ere. Epaitu beharrean, ezberdintasuna ulertu eta errespetatu behar dugu. 

Egunen batean ni ez naiz egongo, baina espero dut istorio hauek nik Ikerrentzat desiratzen dudan mundu hau hurbiltzen lagunduko dutela, era horretan desberdintasunak baloratuko dituen mundu bat berari utziz. Epaitu baino, bera ulertuko duen mundu bat; Ikerren izaera edonorena bezain baliozkoa dela konturatuko den mundua, alegia. Ikerrek Iker izateko aukera izango duen mundu libre bat. Inork baztertuko ez duen eta inork bereiziko ez duen mundu bat. Oraindik existitzen ez den mundu bat.

Zumaia Gukak zu bezalako irakurleen babesa behar du tokiko informazioa euskaraz eta modu profesionalean lantzen jarraitzeko.


Izan Gukakide